THƯƠNG NHỚ TẾT XƯA

Thứ tư - 13/01/2021 01:59

Tác giả: Tú Mai

Chiều cuối đông, gió mùa đông bắc thổi từng hồi lạnh buốt. Hàng cây bàng trăm tuổi nơi phố cũ trầm mặc nhìn từng chiếc lá cuối cùng rơi xuống, trơ lại cành cây xơ xác khẳng khiu. Bình thản, ung dung như thấu hiểu quy luật của đất trời qua bao mùa rụng lá, chồi non sẽ nảy, sự sống lại hồi sinh. Cái rét cắt da cắt thịt khiến ai cũng co ro mau nhanh trở về nhà trong bữa cơm gia đình đầm ấm, hay khao khát nhìn thấy một ánh lửa hồng. Chợt nghe tiếng hát từ chiếc ti vi một nhà nào đó bài hát của nhạc sĩ Văn Cao: "Rồi dặt dìu mùa xuân theo én về..." . Giọng hát quen thuộc của ca sĩ Thanh Thúy trong giai điệu rộn ràng của bài hát "Mùa xuân đầu tiên" khiến tôi tự nhiên rưng rưng, mắt như nhòe đi. Đám lá bàng khô dưới chân tôi bị cơn gió cuốn vèo đi xa lắc, và tự nhiên tôi bỗng thấy tôi, một cô bé tám tuổi, đang bám vào cái gác-ba-ga xe đạp của mẹ vừa chạy theo vừa mếu máo: "Cho con đi chợ Tết với mẹ ơi !" Không làm thế nào dỗ được tôi ở nhà, mẹ đành cho tôi trèo lên xe, đèo ra chợ. Tôi vô cùng sung sướng và háo hức vì lần đầu tiên được theo mẹ đi chợ mà không phải ngồi ngoài ngõ chờ quà. Mà lại là chợ Tết nữa chứ, chao ôi thật là thích !

Theo con đường mòn quanh co qua mấy dãy đồi núi và những cánh đồng, cuối cùng hai mẹ con tôi cũng đến được chợ. Chợ phiên ngày tết thật đông người chen chúc, tấp nập, ồn ã tiếng mời chào, tiếng cười nói khiến tôi có ý nghĩ nếu nhỡ lạc vào đây thì liệu mẹ có tìm ra không. Chút lo sợ ấy tan biến ngay khi tôi bị cuốn hút bởi từng dãy hàng quán bày la liệt hàng tết. Nào bánh kẹo, các loại mứt được đóng gói đẹp mắt, rực rỡ sắc màu. Kia là hàng lá dong xanh mướt, từng ống lạt giang được lấy tận rừng già. Nào măng, miến, gạo nếp, rau củ quả cho các mẹ các chị lựa chọn mua cho đủ ba ngày tết. Những miếng măng rừng thấm đẫm cái nắng vàng của mùa thu, ủ qua cái giá rét của mùa đông đến giờ mới được các chị, các mẹ người dân tộc Tày, Dao, San Chí, H' Mông từ vùng núi cao đem xuống bán hàng dãy dài đến gần cuối chợ.

 
cho phien yen minh

Bên này mấy bác đang ngắm nghía mấy bức tranh tết: tranh mâm ngũ quả, tranh đàn lợn âm dương, tranh cá chép trông trăng trông thật là vui mắt, lại có cả bức tranh vẽ những em bé bụ bẫm, má đỏ hây hây, đôi mắt tròn xoe đến là đáng yêu. Những bức tranh tết với màu sắc rực rỡ, tươi tắn chứa đựng bao niềm khát khao về một cuộc sống hạnh phúc đủ đầy. Chợ phiên ngày tết họp đến tận chiều. Cuối cùng thì mẹ cũng mua được đủ những thứ cần cho những ngày tết, không quên mua cho tôi chiếc bánh đa và quả bóng bay hình con thỏ. Thế mà đi về đến nửa đường tôi lỡ tay làm tuột mất dây buộc bóng, đành đứng nhìn theo quả bóng bay mất lên trời, tiếc đến ngẩn ngơ !

"Mùa xuân mơ ước ấy đang đến đầu tiên...." . Lời ca mùa xuân dìu bước tâm trí tôi về với ngôi nhà xưa, ngôi nhà sàn năm gian có hai cây mận trước ngõ đang nở những bông hoa trắng muốt, thân và cành đang nảy đầy những chồi xanh. Giữa nhà sàn, bên bếp lửa hồng dường như không bao giờ tắt trong suốt mùa đông, bà và mẹ tôi đang gói bánh chưng. Bà tôi gói bánh nhanh và khéo lắm. Chiếc bánh chưng dài của người Tày mà bà gói tròn trịa, gân lá thẳng tắp, hai đầu góc vuông vức trông rất đẹp. Tôi chỉ quanh quẩn xem bà và mẹ làm và giúp cuộn lạt xung quanh bánh. Thích nhất là bao giờ mẹ cũng gói cho tôi một cái bánh nhỏ mà tôi gọi là bánh út, khi vớt bánh được đem ra thử đầu tiên.

Ngoài sân ông nội và bố đang làm thịt con lợn nuôi được gần một năm chỉ dành cho cái tết. Trong làng từ chiều hai tám tết, mọi người đã í ơí gọi nhau thịt lợn, thỉnh thoảng tôi lại giật mình bởi tiếng pháo, tiếng lợn kêu eng éc từ nhà ai. Đàn trâu cũng được chuẩn bị đủ rơm rạ để khỏi phải đi chăn ba ngày tết. Từ nhà ra ngõ, cả đường làng đều sạch tinh tươm, cây nêu được dựng lên trước cửa, lá cờ đỏ phần phật bay trong gió. Trên bàn thờ mâm ngũ quả, các loại bánh kẹo, mứt tết đã bày biện đầy đủ. Không khí tết về thật rộn ràng trong xóm nhỏ.

Chiều ba mươi tết, ai cũng tất bật hối hả: anh em tôi trông nồi bánh chưng, bố chuẩn bị mâm cơm cúng tất niên, mẹ mải miết với món chè lam. Với tôi, tết đến bao giờ món chè lam của mẹ bao giờ cũng tuyệt nhất, dù có biết bao bánh kẹo ngon nhưng thiếu món chè lam là thấy thiếu tết. Chợt có tiếng chó sủa, tôi ngoảnh ra thấy một người phụ nữ đi vào. Là bà Tân ở xóm trên đây mà. Bà Tân chồng vừa mất, con trai đi làm thuê tận miền Nam hôm nay vẫn chưa về. Nhìn bà tiều tụy xanh xao, ấp úng nói với mẹ: "Chị còn thiếu nợ em, mong em thư thư cho chị, ra Giêng cấy thuê được thì ....Năm nay chị đau yếu quá, cháu lại không về được, nhà chị năm nay chả có tết nữa!". Mẹ tôi cầm tay bà Tân: "Không sao chị ạ, em hiểu mà ! Giờ chị đợi em một chút, em lấy cái bánh, cắt cho chị cân thịt. Dù sao cũng phải có gì đặt lên bàn thờ anh ngày tết chứ ạ !" . Bà Tân về rồi, mẹ vẫn nhìn theo ngậm ngùi thương cho hoàn cảnh của người đàn bà góa bụa cô đơn.

Sau lễ cúng tất niên cả gia đình ăn bữa cơm cuối cùng của năm. Trong bữa cơm đoàn viên ấm áp bên bếp lửa hồng, cả nhà quây quần nói chuyện, chia sẻ và bỏ qua cho nhau những gì không phải của năm cũ, những dự định, ước mong cho một năm mới tốt lành. Mùi hương trầm quyện với mùi khói bếp, bánh chưng, dưa hành cùng bao món ngon chỉ có trong ngày tết khiến ai cũng cảm động, ấm áp hân hoan trong giờ phút đoàn viên ấm cúng và thiêng liêng này.

Ngày nào sau bữa cơm tối, học bài được một lúc là tôi buồn ngủ díp mắt nhưng tôi quyết tâm thức bằng được để đón giao thừa. Mẹ thì đang thùa nốt chiếc khuya áo để sáng anh em tôi có áo mới diện đi chơi tết. Bố loay hoay bên lau lại đầu từ của chiếc đài băng Sony hai cửa, thứ tài sản có lẽ là có giá trị nhất gia đình tôi khi đó. Chiếc đài cassette này bố thường đem đi phục vụ các đám cưới ở trong làng. Những bài hát mùa xuân vang lên giai điệu vui tươi náo nức:
"Một mùa xuân nho nhỏ
Lặng lẽ dâng cho đời
Mùa xuân ta xin hát
Câu Nam ai, Nam bình...."
(Mùa xuân nho nhỏ - nhạc Trần Hoàn, thơ Thanh Hải)

Lời bài cứ lặp đi lặp lại đêm giao thừa năm ấy, như nhen lên trong lòng người bao niềm hy vọng, niềm tin yêu cuộc sống, thúc giục mỗi người bước tiếp dù còn muôn vàn những khó khăn. Giờ phút giao thừa đã đến, ông nội thắp hương, rót chén rượu khấn tổ tiên, mời tổ tiên về ăn tết cùng con cháu. Tiếng pháo rền vang khắp xóm làng. Ánh sáng rực rỡ, lung linh và mùi thơm của xác pháo sao mà mê hoặc, quyến rũ đến thế !
- Mẹ về thôi, bố đón rồi kìa !
Tiếng của cô con gái làm tôi sực tỉnh, sắc màu rực rỡ lung linh kia hóa ra là của ánh đèn trang trí của quán cà phê đối diện. Con gái níu lấy tay tôi, líu lo kể chuyện:
- Trường con hôm nay tổ chức hoạt động trải nghiệm, thi bày mâm ngũ quả và hiểu biết về phong tục ngày tết mẹ ạ, vui lắm ! Mà đến hôm nào được nghỉ, mẹ cho con đi chơi chợ tết, mẹ nhé !
Tôi mỉm cười ôm lấy đứa con nhỏ:
- Được rồi, mẹ con mình năm nay sẽ cùng đi chợ tết !
Ngay lúc ấy, trong óc tôi bỗng hiện lên hình ảnh quả bóng bay hình con thỏ bay lên bầu trời năm nào !
(Chiều 10.1.2021)
T.M

Tổng số điểm của bài viết là: 25 trong 6 đánh giá

Xếp hạng: 4.2 - 6 phiếu bầu
Click để đánh giá bài viết

  Ý kiến bạn đọc

LỜI NGỎ

  Hội nhóm Quán Chiêu Văn là nơi dành cho những người yêu thích văn chương và viết lách lui tới giao lưu sinh hoạt và chia sẻ cùng nhau về sở thích. Thành viên tự nguyện tham gia, không phân biệt vùng miền, tuổi tác, giới tính, nghề nghiệp và vị trí công tác... Tất cả thành viên đều...

Thăm dò ý kiến

Bạn biết gì về Quán Chiêu Văn?

Thống kê
  • Đang truy cập12
  • Hôm nay1,515
  • Tháng hiện tại34,363
  • Tổng lượt truy cập3,187,973
Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây